ΚΟΡΩΝΑΙΟΣ (Covid-19) & ΑΡΘΡΙΤΙΔΑ

By 20 Απριλίου 202013 Ιουλίου, 2020ΝΕΑ

Το παρόν αποτελεί ένα σύγχρονο ιατρικό εγχειρίδιο μέσα στην εποχή της πανδημίας του κορωναιού και απευθύνεται σε ορθοπαιδικούς ασθενείς που πάσχουν από σοβαρής μορφής αρθρίτιδα, σε αυτούς που έχουν ήδη χειρουργηθεί καθώς και σε αυτούς που έχουν αναβάλει προγραμματισμένη ορθοπαιδική επέμβαση λόγω αυτής.
Η προτροπή του Υπουργείου Υγείας «Μένουμε Σπίτι» , αποφεύγοντας τις άσκοπες μετακινήσεις, φαίνεται να έχει αποτέλεσμα ως προς τη μετάδοση του ιού, ωστόσο η αβεβαιότητα για τη χρονική διάρκεια των περιοριστικών μέτρων, επηρεάζει άμεσα τους ασθενείς που πάσχουν από σοβαρής μορφής αρθρίτιδα, βασικά προβλήματα της οποίας είναι ο πόνος και ο περιορισμός της λειτουργικότητας, κατά συνέπεια και το επίπεδο καθημερινής δραστηριότητας.

Γιατί δεν μπορώ να χειρουργηθώ αφού έχω το πρόβλημα της αρθρίτιδας τώρα;
Πέρα από την απαγόρευση που υπάρχει από το Υπουργείο Υγείας για την αναβολή των προγραμματισμένων χειρουργείων, θα πρέπει να λάβει κανείς σοβαρά υπόψη του κινδύνους που διατρέχει τόσο διεγχειρητικά, όσο και άμεσα μετεγχειρητικά.

Ακόμη και σε χειρουργεία που εξακολουθούμε και κάνουμε σε επείγοντα περιστατικά, προτιμούμε περιοχική αναισθησία, αντί για γενική, καθώς έχει αποδειχθεί επιστημονικά ότι η αφαίρεση του τραχειοσωλήνα μπορεί δυνητικά να μολύνει όλη την αίθουσα σε περίπτωση που ο ασθενής είναι θετικός στον κορωναιό. Ποιος μπορεί να είναι σίγουρος ότι δεν θα μολυνθεί στην ανάνηψη ή ακόμη και στο θάλαμο νοσηλείας από άλλους ασθενείς ή δεν θα μολύνει νοσηλευτικό προσωπικό; Αυτός είναι και ο λόγος που προτιμούμε χειρουργεία 24ωρης νοσηλείας, σε μονόκλινο δωμάτιο και σχεδόν μηδενικές επισκέψεις από φιλικό ή συγγενικό περιβάλλον κατά τη διάρκεια της νοσηλείας. Ακόμη και οι τακτικές επισκέψεις στον θεράποντα ιατρό θα πρέπει να περιορίζονται στο ελάχιστο, να εξασφαλίζεται ελάχιστη αναμονή των ασθενών μεταξύ τους και η κλινική εξέταση ή άλλες ιατρικές πράξεις να εκτελούνται με όλα τα συνήθη μέτρα προφύλαξης (γάντια, μάσκα, αντισηψία) στον μικρότερο δυνατό ωφέλιμο χρόνο. Όταν υπάρχουν ερωτήματα μπορείτε να επικοινωνείτε με τον θεράποντα ιατρό σας με όλα τα ηλεκτρονικά μέσα που διαθέτει η εποχή μας.

Πως να προστατεύσετε τον εαυτό σας και τους άλλους από τον κοροναϊό.

Ακολουθήστε αυτές τις συμβουλές όσο το δυνατόν πιο αυστηρά και ενθαρρύνετε τους άλλους να ακολουθήσουν και αυτές τις συμβουλές.

  • Πλύνετε τα χέρια σας σωστά και συχνά
  • Καλύψτε το στόμα και τη μύτη σας με έναν ιστό ή το μανίκι σας όταν βήχετε και φτάρνισμα.
  • Βάλτε χρησιμοποιημένα ρούχα σε κάδο και πλύνετε τα χέρια σας.
  • Καθαρίστε και απολυμάνετε αντικείμενα και επιφάνειες που αγγίζονται συχνά.
  • Αποφύγετε τη στενή επαφή με άτομα – κρατήστε μια απόσταση 2 μέτρων (6,5 πόδια) μεταξύ εσάς και άλλων.
  • Αποφύγετε πολυσύχναστα μέρη, ειδικά σε εσωτερικούς χώρους.
  • Μην αγγίζετε τα μάτια, τη μύτη ή το στόμα σας εάν τα χέρια σας δεν είναι καθαρά.
  • Μην μοιράζεστε αντικείμενα που αγγίζουν το στόμα σας – για παράδειγμα, μπουκάλια, κύπελλα.
  • Αποφύγετε τις χειραψίες.

Έχω την αρθρίτιδα που με ταλαιπωρεί. Πως θα καταλάβω ότι έχω κορωναιό;

Μπορεί να χρειαστούν έως και 14 ημέρες για να εμφανιστούν τα συμπτώματα του Covid-19 (coronavirus).
Τα συμπτώματα του ιού περιλαμβάνουν:

  • βήχα
  • δύσπνοια
  • δυσκολίες στην αναπνοή
  • πυρετός (υψηλή θερμοκρασία)

Πως θα αντιμετωπίσω την αρθρίτιδα που με ταλαιπωρεί, μένοντας στο σπίτι;

Το εγχειρίδιο έχει σαν στόχο να σας προσφέρει ένα πρόγραμμα που μπορεί να σας βοηθήσει να ζήσετε την καθημερινότητά σας με κατά το δυνατόν λιγότερους πόνους και χωρίς βοήθεια από συγγενικό ή άλλο πρόσωπο. Μέσα από αυτό θα πάρετε χρήσιμες πληροφορίες και σε σχέση με τον κορωναιό έτσι ώστε να βελτιώσετε τα συμπτώματά σας μέχρι να χειρουργηθείτε ή να βελτιώσετε τη λειτουργικότητά σας όσοι έχετε χειρουργηθεί πρόσφατα και δεν μπορείτε να επισκεφτείτε σε τακτική βάση το θεράποντα γιατρό σας.
Είναι ένας συνδυασμός ασκήσεων που μπορείτε να κάνετε στο σπίτι, φαρμακευτικής αγωγής, διατροφής και προσαρμογής όλου του οικογενειακού περιβάλλοντος στα καθημερινά προβλήματα του ατόμου με αρθρίτιδα.

Ασκήσεις στο σπίτι. Πως η άσκηση βοηθάει στην αρθρίτιδα.

Η άσκηση μιας άρθρωσης με βαριά αρθρίτιδα στο σπίτι μπορεί να φαίνεται κατ’ αρχήν ότι δεν έχει ουσία, ίσα-ίσα μπορεί και να έχει αντίθετα αποτελέσματα στην αρχή ( πχ έξαρση του πόνου) , αλλά η τακτική άσκηση μπορεί να μειώσει ή ακόμα και να ανακουφίσει τον πόνο της αρθρίτιδας και άλλα συμπτώματα, όπως η δυσκαμψία και το πρήξιμο.
Υπάρχουν πολλοί λόγοι άσκησης σε αρθρίτιδα όπως:

  • Η άσκηση διατηρεί το πλήρες εύρος κίνησης της άρθρωσης.
  • Η άσκηση ενισχύει τους μυς που υποστηρίζουν την άρθρωση.
  • Οι ισχυροί μύες βοηθούν την άρθρωση να απορροφά τους κραδασμούς και τις δυνάμεις που ασκούνται σε αυτή.

Οι ασκήσεις δεν πρέπει να είναι δύσκολες για να είναι επωφελείς. Στην πραγματικότητα, οι απλές, εύκολες και βολικές ασκήσεις, που δεν απαιτούν ειδικό εξοπλισμό είναι καλύτερες για την αρθρίτιδα του γόνατος και του ισχίου. Μειώνουν το στρες στην άρθρωση καθώς αυξάνουν την ευελιξία και τη δύναμή της. Κάντε τες αργά και σταδιακά αυξήστε τον αριθμό των επαναλήψεων καθώς οι μύες σας δυναμώνουν. Στο τέλος των ασκήσεων φροντίστε να κάνετε απαλές διατατικές ασκήσεις, ιδιαίτερα στην άρθρωση του γονάτου για να αποτρέψετε τους μύες γύρω από την πάσχουσα άρθρωση να σφίξουν. Σκεφτείτε να ασκείτε τα γόνατα και ισχία σας κάθε δεύτερη μέρα για να ξεκουραστούν οι μύες.
Οι ασκήσεις αυτές βοηθούν επίσης, μέσω κινητοποίησης των αναπνευστικών μυών, την αναπνευστική λειτουργία καθώς δεν επιτρέπουν τη δημιουργία εκκρίσεων στους πνεύμονες και λειτουργούν εν γένει προστατευτικά σε ασθενείς που δυνητικά θα έρθουν ή είναι ήδη θετικοί στον κορωναιό.

Παρακάτω παραθέτουμε ενδεικτικές τέτοιες ασκήσεις σε μικρά βιντεάκια

Άρση του σκέλους (με τον ασθενή ξαπλωμένο) για ενδυνάμωση τετρακέφαλου μηριαίο

Διατατικές ασκήσεις οπισθίων μηριαίων (ενδυνάμωση οπισθίων μηριαίων)

Διατατικές ασκήσεις σε ημικαθιστή θέση (ενδυνάμωση πρόσθιων-οπισθίων μηριαίων & γλουτιαίων)

Βαθύ κάθισμα με το ένα πόδι (ενδυνάμωση πρόσθιων-οπισθίων μηριαίων & γλουτιαίων)


Διατατικές ποδιών σε καθιστική θέση (ενδυνάμωση τετρακεφάλου μηριαίου)

Πριν & μετά την άσκηση μπορείτε, βάλτε ένα πακέτο υγρής θερμότητας στο αρθριτικό γόνατο ή ισχίο σας για 20 λεπτά πριν ξεκινήσετε την άσκηση. Η θερμότητα είναι καταπραϋντική και φέρνει επίσης το αίμα στην επιφάνεια, μειώνει την ακαμψία και κάποτε ανακουφίζει τον πόνο.
Αν παίρνετε φάρμακα για τον πόνο, δοκιμάστε να τα πάρετε περίπου 45 λεπτά πριν ασκηθείτε για αυξημένο έλεγχο του πόνου κατά τη διάρκεια της άσκησής σας.
Μετά την άσκηση, βάλτε ένα παγωμένο πακέτο στο γόνατο ή το ισχίο επί 10 έως 15 λεπτά. Αυτό θα βοηθήσει να μειωθεί κάθε οίδημα που προκαλείται από την άσκηση. Θα βοηθήσει επίσης να κατευνάσει και να ανακουφίσει τον πόνο.

Φαρμακευτική αγωγή και κορωναιός.

Ο πόνος της αρθρίτιδας αντιμετωπίζεται συνήθως με αντιφλεγμονώδη φάρμακα ή/και κορτιζόνη σε περιπτώσεις φλεγμονώδους αρθρίτιδας.
Τελευταίες μελέτες (δημοσιευμένες πρόσφατα στο έγκυρο περιοδικό Lancet ) δείχνουν αυξημένη πιθανότητα σε ασθενείς που νοσούν από κορωναιό και έχουν υπέρταση, ή/και σακχαρώδη διαβήτη, και λαμβάνουν αντιφλεγμονώδη φάρμακα (NSAID’s) και ιδιαίτερα ιβουπροφένη, (ibuprofen, Brufen, Aceclofenac, Advil,Algofren,κτλ), ναπροξένη (Naprosyn, Naproxen κτλ), ή δικλοφενάκη (Diclofen,Dicloplast, Voltaren, Voltarol,Vurdon,κτλ) να κάνουν σοβαρές επιπλοκές από τον ιό. Μην ξεχνάμε ότι τα φάρμακα αυτά είναι από μόνα τους νεφροτοξικά και αυξάνουν καρδιαγγειακές επιπλοκές και αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια.

Ένα από τα φάρμακα που χρησιμοποιούνται με ασφάλεια για τον πόνο της αρθρίτιδας ακόμη και σε ασθενείς με κορωναιό είναι η παρακεταμόλη ( Depon, Apotel, Dolal, Lonarid, Panadol, Protalgon, κτλ) .

Σε άτομα που λαμβάνουν χρονίως κορτιζόνη (ασθενείς με ρευματοειδή αρθρίτιδα, λύκο, ψωριασική αρθρίτιδα κτλ) ή υδροξυχλωροκίνη (Plaquenil), καλό θα ήταν να επικοινωνήσουν με τον Ρευματολόγο τους είτε για προληπτικούς λόγους είτε μετά από επαφή τους με τον κορωναιό για περισσότερες οδηγίες.

Η επιδημία Covid-19 μπορεί να διαρκέσει αρκετούς μήνες, οπότε αν σταματήσετε το φάρμακό σας, θα είναι πιθανό να έχετε φλεγμονή κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου και να επανεκκινήσετε ή να χρειαστεί πιο εντατική θεραπεία με στεροειδή. Δεν συνιστούμε να σταματήσετε τη θεραπεία σας πριν συμβουλευτείτε το Ρευματολόγο σας και να μην σταματήσετε ξαφνικά τα στεροειδή γιατί μπορεί να αισθανθείτε μεγάλη αδιαθεσία.

Διατροφή & αρθρίτιδα

Γενικά το «Μένουμε Σπίτι» δε σημαίνει ότι χαλάμε το πρόγραμμα διατροφής μας, που σε συνδυασμό με την έλλειψη κίνησης και τις περιορισμένες καύσεις του οργανισμού, οδηγεί σε περιττά κιλά . Η απώλεια βάρους βοηθάει αποδεδειγμένα στον περιορισμό της φλεγμονής, του πόνου και της δυσκαμψίας των αρθρώσεων.
Αποφύγετε τη λήψη έτοιμης & κονσερβοποιημένης τροφής, τροφές πλούσιες σε ω-6 λιπαρά, σάκχαρα, ουσίες που αντικαθιστούν τη ζάχαρη, κόκκινο κρέας και τηγανητά, τυριά και τροφές πλούσιες σε πολυακόρεστα λίπη & υδατάνθρακες καθώς και το αλκοόλ.
Αντίθετα προτιμήστε την τροφή σας να είναι πλούσια σε μπρόκολο, ψάρια πλούσια σε ω-3 λιπαρά, αμύγδαλα και ξηρούς καρπούς, ελαιόλαδο και σπανάκι, που σε συνδυασμό με μια ισορροπημένη διατροφή θα σας βοηθήσει όχι μόνο στους πόνους από την αρθρίτιδα αλλά και στην αποφυγή λήψης βάρους όσο μένετε σπίτι λόγω κορωναιού.
Αν έχετε πρόσφατα χειρουργηθεί για την αρθρίτιδα που σας ταλαιπωρεί, θα πρέπει να λαμβάνετε τροφή πλούσια σε πρωτεΐνες για τουλάχιστον 30 ημέρες, να προτιμάτε τροφές πλούσιες σε σίδηρο ή/και να παίρνετε βοηθητικά φυτικά συμπληρώματα διατροφής πλούσια σε σίδηρο και άλλα ιχνοστοιχεία αφού σας υποδειχτεί κάτι τέτοιο από τον θεράποντα γιατρό σας.

Επικοινωνία με άλλα άτομα του οικογενειακού περιβάλλοντος στο σπίτι.

Για εσάς που ζείτε καθημερινά με άτομα που πάσχουν από σοβαρής μορφής αρθρίτιδα περιμένοντας να χειρουργηθούν, ή άτομα που έχουν πρόσφατα χειρουργηθεί, θα πρέπει να δώσετε ιδιαίτερη προσοχή στα ακόλουθα:

Η καλή επικοινωνία είναι το πιο σοβαρό κομμάτι. Πρέπει να μπορείτε να βοηθήσετε τον ασθενή τόσο να βελτιώσει την καθημερινότητά του όσο και ψυχολογικά.
Προσπαθήστε να καταλάβετε τις επιθυμίες και το συναισθήματα του χρονίως πάσχοντος ασθενούς. Μάθετε να ξεχωρίζετε πότε πονάει πολύ (ο πόνος κάνει τον ασθενή ευερέθιστο, πολλές φορές οργισμένο ή ακόμα και καταθλιπτικό) γιατί σε αυτή την περίπτωση μπορεί να χρειάζεται έκτακτη βοήθεια. Πρέπει να κατανοήσετε ότι οι ασθενείς με αρθρίτιδα αντιδρούν διαφορετικά και με πιο αργό τρόπο από εσάς. Μην αφήνετε τον ασθενή να απομονώνεται, ακούστε τα προβλήματά του και δώστε τις κατάλληλες λύσεις. Μοιράστε τους ρόλους στην οικογένεια για να αισθάνεται ενεργό μέλος της. Έχετε επίσης υπόψη ότι ο ασθενής με σοβαρή μορφή αρθρίτιδας συχνά παραπονείται για εύκολη κόπωση. Προτρέψτε τον να εκτελεί επαναλαμβανόμενες κινήσεις πολλές φορές την ημέρα μέσα στο σπίτι, να εκτελεί με ευλάβεια τις ασκήσεις του και να έχει συγκεκριμένο πρόγραμμα ύπνου (πχ να κοιμάται σε συγκεκριμένη ώρα κάθε βράδυ). Προσπαθήστε να αλλάξετε την εργονομία του σπιτιού για να διευκολύνετε τη μετακίνηση του ασθενούς μέσα στο σπίτι, αποφύγετε τα χαλιά (πιθανή πτώση), προσθέστε ειδικές χειρολαβές στην τουαλέτα που βοηθούν τον ασθενή πριν ή άμεσα μετά το χειρουργείο να σηκωθεί.
Κρατήστε όλες τις ατομικές προφυλάξεις που απαιτούνται για προστασία από τον κορωναιό, απομονώστε δε στο δωμάτιό του πιθανό κρούσμα που νοσεί.

Για περισσότερες πληροφορίες & διευκρινήσεις ή αν θέλετε να συζητήσετε το πρόβλημά σας απευθείας με τον Δρ Αλευρογιάννη και την επιστημονική του ομάδα, μη διστάσετε να καλέσετε στο +30 210 6502169 ή να συνδεθείτε μαζί του σε ηλεκτρονική μορφή σε

E-mail: st.alevrogiannis@gmail.com
Skype: stavros-alevrogiannis
Website: http://stavrosalevrogiannis.gr

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ
1. Arthritis Research UK :arthritisresearchuk.org
2. Arthritis Ireland : arthritisireland.ie
3. www.thelancet.com/respiratory Vol 8 April 2020
4. https://www.healthline.com/health/osteoarthritis/easy-excercises-knee

Μπορείτε να κατεβάσετε το (PDFΠΑΤΩΝΤΑΣ ΕΔΩ